IELTS Reading: True, False va Not Given'ni tez ajratishni qanday o'rganish mumkin
«Bu gap matnda yo'q edi, demak False» — shunday deb javob belgilab, keyin kalitda «Not Given»ni ko'rganmisiz? IELTS Reading'da eng ko'p ball yo'qotadigan joy aynan shu: False bilan Not Given orasidagi nozik chiziq.
Nega aynan «Not Given» sizni chalg'itadi?
False aniq qarama-qarshilikni bildiradi. Matnda «muzej 1902-yilda qurilgan» deyilgan, bayonotingizda «1905-yilda» deyilsa — bu False, bunda hech qanday ikkilanish yo'q.
Not Given boshqa holat: matn bu mavzuda umuman gapirmaydi. Masalan, bayonot «muzejda 2000 dan ortiq eksponat bor» bo'lsa-yu, matnda eksponatlar soni haqida bir og'iz ham so'z bo'lmasa — bu Not Given, False emas.
Muammo shundaki, o'qish paytida miyangiz bo'shliqni o'zi to'ldirib qo'yadi. Siz «mantiqan shunday bo'lishi kerak» deb o'ylab, noto'g'ri variantni tanlaysiz.
T/F/NG Blitz nima qiladi va qanday ishlaydi?
Verbly'ning T/F/NG Blitz o'yini aynan shu qarorni mashq qildirish uchun qurilgan. Sizga bayonotlar beriladi, siz ularni True, False yoki Not Given deb belgilaysiz — lekin taymer ostida.
- Har bir savol uchun vaqt cheklangan, shuning uchun uzoq «chayqalishga» joy qolmaydi.
- Javobdan keyin to'g'ri variant ko'rsatiladi, xato qilgan joyingiz darhol ko'rinadi.
- Savollar IELTS Reading formatiga yaqin, ya'ni mashq real imtihonga tayyorlaydi.
Ishlatish uchun Verbly'da Telegram orqali ro'yxatdan o'tasiz — tamom, alohida dastur o'rnatish shart emas.
Aynan bir misolda ko'rib chiqamiz
Matnda shunday jumla bor: «The museum was founded in 1902 by a group of local teachers.» (Muzej 1902-yilda mahalliy o'qituvchilar guruhi tomonidan tashkil etilgan.)
- «The museum was founded in 1902.» → True (matnda aynan shunday yozilgan).
- «The museum was founded by the government.» → False (matn «o'qituvchilar» degan, demak qarama-qarshi).
- «The museum is the oldest in the region.» → Not Given (matnda «eng qadimgi» degan gap umuman yo'q).
Uchinchi bayonotga ko'pchilik «1902-yilda qurilgan bo'lsa, eng qadimgisi bo'lishi mumkin» deb o'ylab, noto'g'ri belgi qo'yadi. Aslida javob Not Given — chunki matn bu haqda jim turadi.
Taymer bosimi nega foydali?
Imtihonda bitta Reading passage uchun taxminan 20 daqiqa vaqt bor, T/F/NG savollari esa vaqtni eng ko'p yeb qo'yadigan tur. Uyda sekin o'ylab to'g'ri javob topsangiz ham, taymer ostida chalkashib qolishingiz mumkin.
Shuning uchun Blitz'da vaqt cheklovi bor: siz qarorni tez va ishonchli qabul qilishni o'rganasiz. Bu Reading'da ko'proq emas, to'g'ri o'qish haqidagi maqoldagi g'oyaning amaliy mashqi.
Uni mashq rejaga qanday qo'shaman?
Kuniga 10-15 daqiqa yetarli. Bir sessiyada 10-15 ta bayonotni yechib, xato qilganlaringizni alohida yozib qo'ying — ayniqsa Not Given bo'lishi kerak bo'lganlarini.
Agar o'yin orqali tayyorlanish g'oyasi yoqsa, qaysi o'yin qaysi ko'nikmani kuchaytirishi haqidagi maqolani ham o'qib chiqing.
Bugun birinchi sessiyani sinab ko'ring: https://verbly.uz/games/tfng-blitz sahifasiga kirib, Telegram orqali ro'yxatdan o'ting va 10 ta bayonotni taymer ostida yeching — Not Given bilan False'ni ajratish bir hafta ichida sezilarli osonlashadi.